Nhà văn - Nhà Báo - Bùi Quang Thanh

PHẦN BỐN - Bùi Quang Thanh Thơ

12:37, 15/04/2020AdminThơ
(0 Đánh giá)
NXB Hoi Nha van 2020


Phần 4:

MỘT CÁNH  XUÂN

 

Sao không chạy vào lòng dân?

Thất trận từ Tây Đô, Hồ Vương chạy vào Nam

Vó bạch mã quỵ dưới chân Hồng Lĩnh

Mảnh thuyền nan không chở nổi cơ đồ

Cặp rú Cùm vua ẩn vào hang lạnh

Mộng phục quốc ba thu chưa kịp vững

Khói ớt nồng cay xè mắt rưng rưng

Trong cũi lim bó gối về phương Bắc

Hồ Vương ơi! Có biết một Thiên Cầm?
 

 Khi nhà vua ghé thuyền vào cửa Kì La còn nằm phía Bắc

Người có kịp ăn củ khoai Mục Bài đậm vị đất quê hương

Có ai dâng mo cơm chèn mắm nục

Và bương nước giếng Vàng lọc trăm mạch nguồn thơm?

  

Sao nhà vua không nhớ chuyện An Dương Vương

Một ngựa một người nhào ra biển cả

Sao nhà vua không chạy vào lòng dân

Để đất nước rơi vào tay giặc dữ?
 

Thời đã thế biết làm sao khác được

Có bại của Quý Ly mới có Lê Thái Tổ anh hùng

Nguyễn Phi Khanh bị đày qua ải Bắc

Nguyễn Trãi sau này mới biết cậy sức dân

Hang đá lạnh thời gian vùi lấp

Rừng xanh xưa lác đác sim mua

Những con sóng không chịu chở vua đi trốn giặc

Miên man vỗ mãi tới giờ.

                        Cẩm Xuyên, 10 - 1996

 

Đừng mưa nữa

 

Mùa xuân nhé, nếu về trên xóm nhỏ

Nhớ rũ hết mưa ngoài cửa bể hẵng về

Đừng để ướt tấm áo hoa bé mặc

Buốt lưng còng mẹ cấy dưới chân đê
 

Đã quá đủ những hạt mưa rai rích

Từ cuối thu đến tận chiều đông

Cả bờ tre cũng mọng tròn nước mắt

Tím lưng trâu, cây mạ trắng ngoài đồng
 

 Đường thôn lội bàn chân son bấm mỏi

Thương cô dâu áo cưới vén lưng chừng

Gánh củi ướt kẻ già còng lưng cõng

Nhón mấy lần không đặt nổi chân run
 

Mùa xuân nhé, nhớ mang về nắng ấm

Cho đào quê nụ thắm đúng giao thừa

Cây cải hoa vàng, cây mơ hoa trắng

Cũng rộn ràng cánh ong bướm đong đưa
 

Thèm hạt nắng cho quê hương biết mấy

Cái rét vô duyên quá độ đến bao giờ

Đừng mưa nữa, nàng xuân ơi có thấy

Tết quê mình mưa ướt đẫm trang thơ.

 Xuân 1995

  

Tự khúc

Bên biển xanh chẳng soi nổi bóng mình

Trước gương trong không gọi về tuổi trẻ

Bạc đầu rồi vẫn còn ngơ dại thế

Cũng mình thôi mà đã chắc là mình

Biển thời gian tôi đã bơi qua ba phần:

phần mẹ dìu

phần tự thân

phần số phận

Quãng mẹ dìu gừng cay muối mặn

quãng tự thân đồng đội song hành

quãng số phận ngoái tìm bè bạn

biết bao người thăm thẳm trùng xanh

Quỹ thời gian còn mấy để dành

Như của chùa, tôi đã chi:

cho dại khờ

cho đam mê

cho chiêm nghiệm

Phần dâng hiến rụt rè tính toán

Ngó hầu bao không giấu nổi chút buồn

Kịp nghèo rồi đâu đã kịp khôn

Tôi nhá nhẩn hạt thóc rang ký ức

Còn lại quãng đời không quên được

Trên mây đèo Trường Sơn.

                              Trại viết Văn nghệ Quân đôi,
                                        Đồ Sơn 12/1998

 

Chơi vơi

 

Chín chín đỉnh non Hồng

Thiếu một nơi chim đậu

Phượng Hoàng bay về đâu

Giữa mây xa trời rộng

Núi giăng thành thế sóng

Không ngăn nổi chim trời

Tình như ngàn mắt lưới

Mong vớt hoài sao rơi

Những con sóng trùng khơi

Lao xao tìm bến lạ

Vội chi thế người ơi

Để bóng chim tăm cá

Trời xa xanh rộng quá

Và nỗi buồn chơi vơi

              Hồng Lĩnh, 1996

 

Chiều Cửa Nhượng

  

Em đưa tôi về cửa Nhượng

Con đường rải đá lô nhô

Buổi chiều gió yên biển lặng

Sao lòng tôi sóng vỗ bờ.
 

Đảo Én trầm tư đứng gác

Bao năm tóc trắng mây trời

Thiên Cầm gửi thêm Hòn Bớc

Giữ miền sóng gió chơi vơi.
 

Ai nhuộm chân trời màu mực

Cho áo em sắc hoa cà

Đường thôn long lanh vẩy cá

Nền trời loáng thoáng sao xa.

Những con sóng về nghỉ tối

Nằm xoài trên cát đong đưa

Bến Gò thuyền câu vừa ghé

Trẻ reo xanh biếc ngọn dừa.
 

Xóm nhỏ dầm chân mép sóng

Yêu quê nhà sát bên nhà

Dòng sông chắt từ cát mặn

Gom về từng hạt phù sa

Ngói mới đỏ vàng lốm đốm

Giông bão còn hằn thịt da

Ôi những cánh tay săn bắp

Bình yên cho vạn mái nhà.
 

Em giục tôi về, mẹ đợi

Ngẩn ngơ vầng trăng đang lên

Đoàn thuyền ra khơi quẫy sóng

Biển tan thành triệu ánh đèn.

                                 6-1993

 

Tiếng gàu

Tiếng gàu vẹt đáy giếng thơi

Nắng như thể đất và trời ghét nhau

Gió hoang nung rạn mặt bàu

Búp sen vừa nhú nghẽn màu bùn đen

 

Tiếng gàu như kéo đất lên

Như lôi trời xuống tận miền thẳm sâu

Trăm ngày chưa giọt mưa ngâu

Muôn nghìn hạt khát cứa nhàu thịt da

 

Nhùng nhằng dây chạc đan qua

Đáy gàu mấy giọt vẫn là mồ hôi

Mồ hôi đất, mồ hôi người

Trộn vào nhau giữ cho đời chút xanh

 

Va vào thành giếng lanh canh

Tiếng gàu vẹt cả lòng anh trưa nồng.

 

Qua Đèo Ngang

 

Tím rịm núi đồi sim với mua

Mặt trời ngụp lặn giữa khơi xa

Làm tan muôn ánh hào quang sóng

Nên cảnh bình minh cứ chói lòa

 

Mây trắng lang thang dưới cánh đồng

Biển vừa gang tấc chợt mông lung

Đèo Ngang triền núi cheo leo quá

Chợt thấy bóng mình in bóng thông.

 

Nhìn xuống đèo Ngang vẫn cảnh chiều

Xóm làng rải rác mái tranh xiêu

Biển không chài lưới, không thuyền bến

Vẫn dáng lom khom mấy chú tiều.

 

Đèo tiếp đèo cao với biển khơi

Thời gian hóa đá tưởng ngừng trôi

Ôi lời khắc khoải xưa bà Huyện

Sao chốn hoang sơ chửa đổi đời?

 

May vẫn còn sim để đến mùa

Em gái chăn bò gửi khách xa

May vẫn còn mua cho hạ đến

Qua đèo còn thấy lá chen hoa.

                                 3-1992

 

Qủa chín sai mùa 

Thương em cô gái bán hồng 

Trời mưa, hàng ế, người đông hững hờ

                                                BQT

 

Mưa đổ sập sùi trên đường nhựa

Những quán lều tranh hạ bớt rèm

Xe ca bịt bùng không mở cửa

Gánh hồng mới chín nụ cười em.
 

Ôi quả hồng vuông bóng nõn nà

Ngọt tình của mẹ với công cha

Dâng đời trọn quả không dành hạt

Hương của vườn quê, lộc đất nhà

 

Nhớ những ngày xuân đất trắng hoa

Quả non vật lộn với sâu già

Nắng hè khét lửa quăn tầu chuối

Nước tưới từng gàu chắt giếng xa.
 

 Bão táp bao phen xơ xác lá

Trăm gốc tre chống oẵn hai đầu

Để thu vàng rộm bao gò má

Quả tròn lúc lỉu đụng vào nhau...
 

Đường phố, đường thôn người với hồng
Gánh gồng thúng mẹt mỏi mòn trông
Quả ngon sao chín sai mùa thế
Mưa gió đen trời mấy người ăn?

 

Em với gánh hồng giữa trời mưa

Thị xã hoàng hôn gió mịt mờ

Lát nữa em về vai trĩu nặng

Gánh hồng, gánh gió, gánh cơn mưa...

                          Thị xã Hà Tĩnh, 10/1992

 

Tiếng đồng

 

Lúa đỏ đuôi rồi mẹ ơi

Phất phơ đôi bờ ngực lép

Rám nắng lặn vào da mặt

Tay gầy vin mãi buồng cong

 

Áo tơi xoay tròn gió đông

Nắn tấm lưng còng trẻ lại

Ngót trăm lượt lúa lẩy đòng

Thổi bay một thì con gái

 

Lúa đỏ đuôi rồi mẹ ơi

Mật ong đong vàng lũng núi

Chiều níu nhau đi vời vợi

Mây ngà sau nón nao nao

 

Nhấp nhô ruộng thấp bờ cao

Bước chân người đi hẫng mãi

Gốc rạ già nua nằm lại

Thảo thơm lan khắp đất trời

 

Lúa đỏ đuôi rồi. Mẹ ơi!
       Cẩm Xuyên, 1997

 

  Lời bày tỏ của người dân ven núi

 

 Này ông Trời nếu mà ông có chân

Đừng khờ dại thò xuống quê này nhé

Dẫu đó là chân ông Trời

Chỉ một rìu ông thành thương có thẻ.

Ông nhắn giùm chị trăng ông nhé

Chớ đỏng đảnh chờ soi bóng suối xanh trong

Lũ đang về khe nhỏ hóa thành sông

Các ông Đùng thời chúng tôi đang chuyển non ra biển
 

Quê tôi giờ có nhiều Thạch Sanh

Chẳng sống cùng gốc đa như trong truyền thuyết

Lưỡi rìu các ông làm bằng thép tốt

Không để chém mãng xà mà để chặt mầm non

Chúng tôi dám đẵn chân ông

Dẫu biết nếu không có chân ông sẽ sập

Miễn là chân ông làm củi được

Cần quái gì màu khói khác màu mây

Rừng nguyên sinh với muôn loài muông thú cỏ cây

Triệu năm rồi không ai sờ tới được?

Xin lỗi: Thế hệ chúng tôi đây chém tuốt

Chỉ cần lưỡi rìu và chiếc bật lửa ga
 

 Ông là Trời nên ông cứ lo xa

Nào nhiệt độ tăng, nào tầng ô zôn thủng

Cuộc sống chúng tôi, thưa ông - rất ngắn

Biết có đến mai mà khoai sắn cất dành
 

Nghe đồn ông ở tít cao xanh

Leo mấy núi cũng không tìm được chỗ

Giá gặp ông chúng tôi xin bày tỏ

Rằng: Chúng tôi cũng yêu quí cuộc đời

Rằng: Chúng tôi muốn được sống như người

Có điện để soi, có ga để nấu

Có rừng vàng cất dành cho con cháu

Chiếc xe đạp cà tàng đủ lốp để lưu thông

Những đêm buồn giữa heo hút mênh mông

Có tiếng hát từ tivi, casset...

Nhưng thưa ông biết làm sao khác được

Khi tuổi già mà hạnh phúc xa xăm

Khi từng giờ vẫn đói một miếng ăn

Hạt mồ hôi tròn nó tự lăn ra khỏi trán

Biết lăn nhiều cả mồ hôi cũng cạn

Ông là Trời - mong ông nghĩ giúp cho.

                         Hương Khê, 1996  

 

 Với người tiễn bạn về quê

                        Tặng cô Hà Thanh

 Ngày mai người lại về chốn ấy

Để gió La Giang xõa tóc mềm

Con sóng cuối đông chừng đỡ giá

Khi đến soi vào đôi mắt đen
 

Tình xưa vẫn đẹp nguyên trong mộng

Như cánh đò ngang sóng vật vờ

Mẹ quê xanh hết dâu triền bãi

Con là tằm điếc chẳng buông tơ
 

Làm khách vãng lai chiều rũ áo

Một miếng trầu cay nghẽn lối về

Biết bến đò quê đang ngóng đợi

Mà mình chẳng dứt nổi nhiêu khê

  

Đâu sóng tràng giang buồn gờn gợn

Trùng trùng Thiên Nhẫn, biếc Tam Soa

Phù vân! Không lẽ phù vân hết

Sao chẳng nơi đâu sánh quê nhà?
 

Núm rốn mẹ vùi bên rễ mít

Tan vào mạch đất, níu hồn con

Mẹ giờ nấm cỏ vuông đất hẹp

Hương khói chờ mong đến mỏi mòn
 

Người về cho gửi lòng theo với

Bãi mía, bờ dâu, hến Thượng... nờ

Vẫn biết xe tàu không ngăn lối

Nhưng tìm sao được những ngày thơ.

                     Quảng Ngãi, 10-2000

 

Qùa quê



"Phải là lạc cúc anh ơi

để nguyên vỏ lụa, ủ nồi đất nung

Phải là mật mía đất rừng

ửng màu cánh dán, nấu chừng se keo

Đũa tre tay khuấy thật đều

Lửa than không để ngọn reo đáy nồi"

 

Em cười, từng giọt mồ hôi

lăn qua gò má lúm đôi đồng tiền

"Bánh đa dậy hết hai bên

(nhưng không được nướng quá giòn)

nghe anh..."

Và đây - cái bánh nghĩa tình

toàn là đồ của quê mình làm ra
 

 Ai về gần

Ai ở xa

Đều mong nhận được chút quà quê hương

Trẻ để nhớ

Già để thương

Ngọt bùi gửi khắp bốn phương bạn bè

Thảo thơm chia bát nước chè

Ngọt ngào mái lá bờ tre tiếng mời:

- Cu đơ nào?

- Cu đơ ơi!

Bánh xe đã chuyển

 đất trời còn say. 

 

Trưa hè ở “Bể Ngang”

 

Những dự án cứ ủ trong tâm tưởng

Những lời hứa dễ trở thành nhàm chán

Vùng "bể ngang" cát trắng nao lòng

Vài con thuyền neo đậu giữa khơi trong

Sắt ngủ nghìn năm dưới chân thì đã biết

Cả con sóng cũng xanh màu thép

Làng như lão ngư đắp lưới ngủ hờ

Cơn khát giong buồm quẫy nát giấc trưa

Mẹ vẫn mang tơi, chân trần lên chợ tỉnh

Cát tháng tư cháy đen màu thính

Rổ khoai lang nắng xém hai đầu

Lũ dạt không tìm nổi dấu chân trâu

Hun hút bàn chân bốc khóiCon sóng chìm hát ru con sóng nổi

Ngày mai

Ngày mai

Ngày mai...

Thạch Khê, 4-1997

 

Trò chuyện ở Vũ Quang

                 Tặng anh Phan Đức Cung*

 

Là thảm nguyên sinh xanh giữa đại ngàn xanh

Là điểm đỏ giữa trang sử đỏ

Nơi dòng Ngàn Sâu uốn khúc yên lành

Những chú sao la lẫn cùng cây cỏ

 

Rừng vẫn giấc ngàn năm, xin cứ ngủ

Gió cứ hát lời yêu thương chim thú

Sông cứ trôi tưới mạch đất - tình người

Xuân đang về. Rừng núi Vũ Quang ơi!

 

"Rồi nắng sẽ rực bờ vui phố mới

Rồi đường sẽ thênh thang cho khách tới

Những xóm thôn nghèo khó sẽ thay màu

Và nghìn xưa sẽ nối tới nghìn sau..."

  

Vâng! Rồi sẽ... đương nhiên rồi sẽ

Gạch xây dựng đã hồng lên sắc trẻ

"Khởi đầu nan" cần góp sức trăm miền

Kho báu này đâu chỉ Vũ Quang riêng

 

"Người chẳng thể rau, măng thay cơm gạo

Nhà chẳng thể nứa tre thay lim táu

Trồng cây mười năm. Cái đói từng giờ

Rừng của môi trường, của nhạc, của thơ

Rừng chưa thể vực dân qua nghèo đói"

 

Những hạt mưa tưới trong lời bạn nói

Ướt một phần tâm trạng của riêng tôi.;

                                     V.Q 12/2000

 * Chủ tịch đầu tiên của huyện Vũ Quang, Hà Tĩnh.

  

Lễ mọn

 

Nắng non mới vàng cành

Đã lặn vào lá mỏng

Những bàn tay của nắng

Vẫy nhau về cõi xa

Trên thân cây đại già

Sân siu bao vết sẹo

Vết tròn chen vết méo

Cơ man là thời gian

 

Mây sương hay khói hương

Dâng lên mờ tam bảo

 

Ai như nàng Bích Châu

Mỉm cười sau tà áo

Gió gom từ mắt bão

Đưa ngọc ngà về đây

Sóng còn vương mái tóc

Rêu phủ xanh dấu hài

 

Ngót ngàn năm - nàng ơi

Ân tình ai bèo bọt

 

Ngót ngàn năm trùng khơi

Gió không vần nổi cát

 

Ngót ngàn năm tình đời

Vẫn không thôi dào dạt

 

Bích Châu ơi! Bích Châu

Ngọc Thiện vùi bể ác

Chữ Tà hãm chữ Tâm...

"Kê Minh"* không thức nổi

Giấc muội mòng ngu quân!

Thèm mâm vàng mỹ nữ

Quỷ sứ hay Long thần?

Sống không ngăn nổi Chúa

Chết độ trì lương dân.

 

Bích Châu ơi! Bích Châu

Người có là Thánh Mẫu

Ta yêu Người ngàn năm

Xin dâng Người lễ mọn:

Thơ xuân đây thay trầm.

                 Kỳ Anh, Xuân 2006

  *Kê minh thập sách: tác phẩm của Nguyễn Thị Bích Châu dâng vua kế trị nước.

 

Chúng tôi đón mùa xuân

 từ hai phía đường biên

(Tặng bộ đội biên phòng Hà Tĩnh)

 I

Chúng tôi đón mùa xuân từ phía mặt trời lên, những con sóng trắng lân tinh cõng Nàng Xuân màu lam biếc. Nàng Xuân tung những hạt mưa phủ đầy trên mái tóc vào chúng tôi làm quân phục thắm hơn.

Chúng tôi đón mùa xuân từ phía mặt trời lên. Biển rộng quá. Trời bao la quá. Thiên Cầm - Hoành Sơn là những chàng trai tham lam định sục chân vào biển, thấy chiến sĩ biên phòng vội giả bộ làm ngơ. Mặt trời chưa lên, những ngôi sao trên mũ làm sáng mặt Nàng hơn. Gió dìu Nàng đi phân phát khắp mọi miền: Cửa bể, bến sông, đường làng, ngõ phố...

Người lính biên phòng mắt nhìn ra biển cả vẫn biết sau lưng mình sự sống mãi bình yên

 

II

Chúng tôi đón mùa xuân từ đỉnh núi đường biên, hạt mưa bụi qua lá rơi tí tách. Rừng biên cương gió xuân khua xào xạc, đêm trập trùng không một mảnh sao băng. Xuân níu vào khẩu súng khoác bên vai, nghe hơi thở của người thương gần lắm, một sợi tóc Nàng Xuân vương đầu súng mảnh và mềm như một sợi mây giăng

Đêm giao thừa đầu súng chẳng có trăng. Chiều nay em gái Đại Kim hái cành hoa mận trắng, nụ hoa nhỏ hơn một lời hò hẹn: Mai xuân về em sẽ đến Cầu Treo

Mai xuân về anh sẽ đến Cầu Treo và sẽ có quà xuân là nhành phong lan tím. Chúng mình cùng hái lộc xuân dọc con đường số Tám, chia với anh bạn Lào những miếng bánh chưng xanh

Rừng biên cương xuân trải giữa yên bình.

 

  Đường vào Hương Tích

 

Ngàn bậc lên trời mỏi gót son

Thời gian in vết giữa đá mòn

Một trời Hương Tích hoa gạo cháy

Muôn đỉnh non bồng lộc biếc tuôn

Bến Đục dòng trong thuyền đôi mái

Trai thanh gái tú giọng mười phương

Đường vào cõi Niết dù khấp khểnh

Một tiếng "A Di"... ngắn dặm trường

                            Xuân 1993

 

 

Ghi ở nhà lưu niệm Nguyễn Du

 

Cảnh cũ còn lưu lại

Làm bồi hồi mai sauNgàn năm rồi gỗ tốt

Có cần sơn thếp đâu

Gió từ sông vào vườn

Quẩn quanh trên vòm lá

Cái cũ thì hóa đá

Cái mới chưa ai xây

Khói lên trời cứ bay

Lệ nàng Kiều vẫn nhỏ

Rượu tràn ly ngoài phố

Mồ thi nhân thiếu hoa

Muôn lá thông nhọn buốt

Ca cung đàn người xưa.

 8 - 1996

  

Điệp khúc Dã tràng 

 

Những chú Dã tràng chơi bi trên bãi sóng

Viên bi nhào bằng cát mặn với nước bọt, mồ hôi

Gió thổi lăn trên mép sóng bời bời

 

Sóng - hơi thở của thủy thần làm tan đám bi của chúng

Sóng - (bọt bèo của biển) lúc nào cũng trèo lên ven bờ dọa dẫm

Sóng - kẻ điêu toa hát những lời mờ ám

 rằng: Dã tràng xe cát biển Đông

 

Nghìn muôn năm trên bờ cát mịn màng

Giữa hai lần tàn phá của sóng - gió - thời gian

Dấu chân nhỏ nhoi lại in đầy trên cát

Vô số viên bi Dã tràng lắp ghép

Đừng tưởng là đồ chơi (dù chỉ trong chốc lát)

Đó là những đụn rơm sót lại sau mùa

Dã tràng tìm trong cát những tinh hoa

Cho sự sống như ta tìm hạt thóc

  

Lũ sóng bọt bèo và độc ác

Cứ dâng lên xóa sạch những công trình

Chúng vô tình thúc đẩy sự mưu sinh

Thúc đẩy Dã tràng xe cát

Thiên hạ mê tiếng sóng khua dào dạt

Ít ai nghe điệp khúc Dã tràng.

 

Một đời yêu - Một đời thơ

(Kỷ niệm 10 năm ngày mất 

của nhà thơ Xuân Diệu) 

 

Mười năm vắng bóng người thơ

Sông Nghèn ngưng giữa đôi bờ thời gian

Lời yêu níu nghẽn phím đàn

Bao nhiêu rặng liễu chịu tang một người

Gió mây anh buộc giữa trời

Để hương gửi lại cho đời mai sau

Nắng ơi đừng nhạt mất màu

Mùa xuân chẳng có hai cầu để qua.

Mười năm một chuyến đi xa

Hôm nay về giữa quê cha quây quần

Khói hương như chẳng chịu buồn

Đặt lên hoa trắng nụ hôn biển bờ

Một đời yêu - Một đời thơ

Tình anh trải đến vô bờ thời gian. 

 

 

Hoa tím

 

Em yêu hoa đỏ mà anh tặng em hoa tím

Hoa tím ơi lạc bước đâu rồi

Cái màu đỏ có làm em mỏi mắt

Khi dòng đời bao màu tím buông trôi.

 

Với một dòng sông

 

Bến sông lóng lánh trăng soi

Con cò chập chờn mép nước

Hương đời thoảng giữa bờ môi

Hoa bưởi lan từ suối tóc

 

Dòng sông đi qua đời anh

Bồi thêm những điều mất mát

Dòng sông như là đời em

Đẩy kỷ niệm về xa lắc

Anh là khóm tre bên lở

Khát khao chút đất bên bồi

Giật mình khi nghe ai hát

Ơi người bèo dạt mây trôi.

 

Bèo giạt về đâu bèo ơi?

Hai mươi năm trời bỗng gặp

Vẫn là chùm hoa tím ngát

Thiết tha nở giữa ao người.

 Ngàn Phố, 1975 - 1995

 

 

Ngày trở về 

Yên ả làng quê

Hoàng hôn đang buông

Xóm nhỏ xa xa

Nhịp chân bước dồn

 

Anh lính trở về áo quần đã nhạt

Lắc lẻo trên vai ba lô nhẹ tênh

Môi dạo nhạc và tay bắt nhịp

Con đường làng thay đường trường chinh

 

Mái rạ nghèo dưới lũy tre xanh

Mẹ già ơi

Em gái ơi

 khói lam chiều thoảng quá

Đàn sẻ nhỏ lao xao vòm lá

Mít cuối vườn tránh nắng đợi người xa

Mảnh trăng biên cương sẽ gặp giữa sân nhà

 

Yên ả làng quê

hoàng hôn đang buông...  

 

Qua sông Ngàn Phố

            Tặng Lê Hồng Xanh

 

Dòng sông sau một cơn mưa

Chảy như từ thuở xửa xưa vẫn đầy

Xa xa sau lũy tre gầy

Bóng dì, chiếc nón cầm tay nhỏ dần

Con thuyền chở cháu sang sông

Nặng chi mà phải vít cong ngọn sào?

 

 

 Đồng đội 

(Tặng Đại tá Trần Xuân Kiểu  

và nhà thơ Hữu Thỉnh)

 

Nhà thơ về thăm thủ trưởng cũ của mình

Vị đại tá xe tăng dáng thợ cày mộc mạc

Bình minh đồng quê xanh ngát

Mặt rạng ngời, ánh mắt rưng rưng.

 

Đại tá chỉ cái giường gỗ nhà thơ lội bùn

vác về cách đây hai mươi năm

Quà của anh em từ gỗ rừng Tam Đảo

Tình một thủa lặn vào vết đẽo

Lắng vào đời, vào máu, vào thơ.

 

Những người lính xe tăng

đi qua chiến tranh để sống đến giờ

Hóa ra những người mau nước mắt

Là cốt lõi của rắn căng khối thép

Lại dễ mềm lòng vì một kỷ niệm bâng quơ

 

Vầng trán hằn vệt xích thời gian

Đại tá ôm vai nhà thơ - đồng đội

Tôi hiểu vì sao ngày xưa các anh hòa một khối

Dẫu năm người "mang năm cái tên".

 

Lời quả phụ

 

Nỗi buồn đến tự xa xăm

Và tôi thành lá rau răm cuối vườn

 

Nỗi buồn mặc áo hoàng hôn

Ngẩn ngơ tôi gói nỗi buồn mang theo

Núi xa, buồn dựng thành đèo

Sông dài, buồn lắng trong veo giọt lòng.

Biển xa, buồn trải vô cùng

Trên bao la sóng, trong từng tăm sao.

 

Người tôi thấp, nỗi buồn cao

Mà sao tạo hóa buộc vào với tôi?

Khẽ khàng mấy sợi tóc rơi

Vương trên đuôi mắt, xám trời mộng mơ

Buồn trên gối chiếc đêm mưa

Buồn sau hương án mịt mờ khói bay.

 

Đâu trời cao? Đâu đất dày?

Nỗi buồn đeo đẳng tháng ngày với tôi.

 

Đêm mưa Hà Nội 

Huyền ảo là đêm mưa Hà Nội

Màn mưa giăng qua xanh rờn cây lá

Đan chéo vào lòng như muôn sợi tơ đan

Trời hừng lên sau những ánh đèn

Đêm huyền ảo hay mắt em huyền ảo

 

Anh - hạt mưa rơi nhầm trên vai áo

Của một người choàng kín ni-lông

Rồi rớt xuống đường rồi chảy chứa chan

Theo dòng nước trôi mãi vào quên lãng

 

Tí tách giọt mưa cứ rơi

Vời vợi ánh đèn lấp loáng

Ô cửa nhà ai hương bay thoang thoảng

Ngập ngừng ai kéo tấm rèm thưa

Bụi trúc ngà xõa tóc đong đưa

Ru bao kẻ vô tư vào cõi mộng

Em như thiên thần đã ướt đôi cánh mỏng

Chẳng thể bay về trời sao lại quá xa xăm

 

Buồn ngọt ngào đêm thành phố mưa giăng

Lòng đã sợ ngày mai mưa sẽ tạnh.

10-1996  

 

 Thả em về với 

biển thẳm trùng khơi

 

Anh đành thả em về với biển thẳm trùng khơi

Nơi hằng đêm, hằng đêm, có trăm mấu vòi bạch tuộc

Anh như con sóng gầm gào tung bờm trên mặt nước

Không che chắn nổi bốn bề con cá nhỏ nhoi ơi!

 

Em - cánh chim lạc lõng giữa mây trời

Dõi ánh chớp mong tìm bờ yên lặng

Tiếng kêu nghẽn giữa xa vời thăm thẳm

Thành hạt chì chảy vào lòng anh

 

Mẹ ơi! Ngày xưa mẹ đặt tên cho em

Giá mẹ biết nỗi lao lung của loài chim én biển

Đâu chỉ có biển xanh, trời xanh, ước mơ hồng

 chao liệng

Vũ trụ khôn cùng - cánh biếc đơn côi

 

Đành thả em về với biển thẳm trùng khơi

Chúa ơi! Nếu thật sự có Người trên nhân thế

Con quỳ gối nguyện cầu cho em về trong vòng tay

của mẹ

Đừng bắt em làm con cá con chim

Chút bình yên cũng vật vã kiếm tìm.

  Biển Đèo Ngang 7-1996

 

 

  Song hành

 

Tôi nhặt lên niềm vui ai đó bỏ quên bên đường phố thả vào chiếc cốc cuộc đời. Niềm vui lặn xuống đáy còn nỗi buồn tràn ra ngoài miệng cốc. Niềm vui vay mượn không hề sủi bọt trong chính đời tôi. Nỗi buồn của ai cứ quấn lấy tôi như máu thịt.

 Đêm cô đơn! Nỗi buồn bò trên da lưng tê tê những bàn chân nhện, xoáy vào trong khói thuốc tôi phả qua đình màn. Một nỗi buồn bị cắt thành trăm nỗi buồn. Trăm nỗi buồn bay đi trăm phương để sớm nay màu sương bàng bạc. Để sớm nay bắt gặp nỗi buồn bám nhăn nheo trên mặt người hành khất; trên đôi nạng gỗ không tiền tân trang màu sơn lở loét; trên mái tóc khô rơm còng queo của em bé bụi đời...

 Sự chênh lệch nỗi buồn - niềm vui như Trời với Đất. Hôm nào cô gái trong quán bia ôm gục vào vai tôi khóc suốt; em không nhận những đồng tiền thương xót của tôi; lại đêm qua cô bé nhà bên đi mừng sinh nhật bạn, chiếc xe đạp mi-ni tồi không cánh mà bay.

Mắt chưa kịp cười

Mắt kia đã khóc

Niềm vui như mụn vá mới mà nỗi buồn như tấm áo cuối đời luôn song hành cùng tôi.

  

Đêm Lăm Vông ở Lạc Xao 

 

Em nhún nhảy, những ngọn đèn nhún nhảy

Lời bài ca tôi chẳng biết nói gì

Chỉ thấy chân mình rung rung theo nhịp ấy

Cả hội trường bia rượu tràn ly

 

Người bạn Lào bảo: đó là điệu lăm - vông

Ngày hội Bun quê anh là thế

Chốn rừng núi muôn đời quạnh quẽ

Nhịp lăm vông xao động tâm hồn

 

Cô gái Lào non tựa búp lay ơn

Chắp hai tay nhìn tôi như vái

Tôi bỡ ngỡ... bạn tôi cười hờn dỗi

- Kìa noọng mời anh ra nhảy đi thôi

 

Noọng...ơ mà - cô bé Lạc Xao ơi

Em cứ nhảy cho tôi ngồi ngắm

Mai xa rồi đừng thêm chi bịn rịn

Và bên em hình như đã có người

  

Những bắp chân trần làm rối mắt mất thôi

Tôi lạc giữa niềm đam mê kỳ lạ

Tà váy ngắn áo căng tràn ngực thở...

Đêm lăm - vông tôi chợt nhớ quê nhà

Em gái quê giờ chẳng biết hát dân ca

Không phân biệt điệu phường cày, phường vải

Đêm lễ hội cũng tròn mông nhún nhảy

Nhưng toàn "rốc", "rếch", "lam ba đa"

 

Cha mẹ ngày xưa gieo câu đò đưa

Thả tình tìm nhau trên Ngàn Sâu, Ngàn Phố

Giờ thắp đuốc cũng không tìm thấy nữa

Thương mẹ già nuối một thuở xăm xa

Ước được đưa em về trên sóng nước sông La

Áp tai mạn thuyền tìm lời ca thuở trước

Em gái Lào ơi liệu em còn nhớ được

Điệu lăm - vông quyến rũ giữa đêm rừng?

  Lạc Xao 4-1995 

 

Không đề 

Gặp chút thuận trời - không thành có

Phải lần nghịch đất - có bằng không

Lời xưa "dâu bể" treo đầu gió

Dạy kẻ tiểu nhân, nhắc anh hùng.

Có? Cậy tài ba chưa tài bốn

Không! Mừng bạc tóc chẳng bạc tâm

Kẻ gắng sống đời - người ở đoạn

Thế nào là có?

Thế nào không?

 

  Ánh mắt 

I

Có tiếng gọi nào từ xa lắm

Bất ngờ bỏng rát cứa trong tim

Lòng đã dặn lòng không dám nhớ

Ánh mắt em xa cứ dõi tìm 

II

Gom cả mùa hè không đủ nắng

Nhặt trọn ngày xuân chẳng đầy hoa

Thèm ánh lửa chiều trong rừng thẳm

Ánh mắt em nhìn cứ dõi xa.

 Hà Nội 10-1994 

 

 Hoa tầm xuân 

Màu xanh tím khiêm nhường sau kẽ lá

Như đôi mắt gọi anh về quá khứ

Những bàn tay nhòe mực tuổi xa xưa

Nuối mùa xuân nên thắm mãi tới giờ.

 

Đơn chiếc thế, trốn tìm chi thêm lẻ

Ơi màu tím, tím một thời son trẻ

Em trốn anh như trốn lũ bướm hờ

Để mắt buồn trên lá ngẩn ngơ.

 

Em tầm xuân hay anh tìm xuân?

Ngõ nhà em xuân rất thắm, rất gần

Đừng tưởng với tay là vớ được

Trốn rất tài là hoa tầm xuân.

 

 

Những đứa con của gió

Nàng phong lan bá cổ chàng săng lẻ

Buông nhành hoa đùa giỡn với gió trời

Đằng sau vẻ diễm kiều của lá của hoa

 là bao chùm rễ

Hút tận cùng những giọt nhựa hiếm hoi

 

Chàng săng lẻ chết như kẻ si thường chết

Nàng phong lanh xanh tươi

 trên khô kiết nhân tình

Những bông hoa con ai? Cụ Tắc kè đã biết

Nên cụ cười khi gió đến rung rinh.

Nậm Pao 6-1994

 

Hoa quỳnh

 

Thoảng vào trong vườn đêm

Mùi hương lan nhè nhẹ

Có tiếng ai reo khẽ

- Hoa quỳnh! Ôi hoa quỳnh!

 

Cành giao đứng lặng im

Lộc xanh không dám nhú

Hạt sương tròn - hạt sữa

Chiết ra từ trinh nguyên

Những cánh trắng và mềm

Xòe vào đêm run rẩy...

 

Hoa quỳnh ơi! Hoa quỳnh!

Chọn màn đêm khuya khoắt

Trút bỏ... để ngắm mình

Vẫn có người bắt gặp

 

Những cánh hoa ngượng ngập

Tựa vào bờ vai nhau. 

 

 

Chợ đường biên

 

 Biên giới tôi về chiều nhạt nắng

Rừng xanh hoa đỏ đẹp hoang sơ

Với tay níu áo nàng mây trắng

Bỗng gặp sau mây cảnh bụi bờ

 

Hai dãy lều tranh tơ tướp lá

Con đường đá dựng dốc cheo leo

Vượn ngồi nhặt tép bên khạp nứa

Cảnh vắng đìu hiu lạnh gió đèo

 

Chợ nghèo sườn nứa phơi xương trắng

Khách hàng lưu vết kẻ xài sang

Lon bia vỏ thuốc giăng thành đống

Đôi quán còn thêm "hậu - thiên - đường"

 

Những  cô hàng xén giờ đâu nhỉ

Hai má còn nồng như lửa không

Sau buổi lên trời buôn bán ấy

Ai người đánh rớt cả mùa xuân?

 

Cánh bài lả tả trong lau lách

Phải nuối một thời say đỏ đen

Mà bộ ria hùm ông đầm Pích

Vểnh ngược lên môi ngóng hơi tiền.

 

Biên giới chợ chiều không kẻ bán

Lữ khách hữu tình gặp vô duyên

Nàng mây áo trắng bay lên núi

Ngoái lại nhìn theo mặt ưu phiền.

                             Cầu Treo 1994

 

  Nghịch cảnh 

Em nõn nà đứng tựa ba-ri-e

Gái giao thông sao mà xinh đến tệ

Con phà già ậm ạch chở đầy xe

Lão gầy yếu mà chất nhiều quá thể?

 

Em giơ năm ngón tay búp măng

Miệng rít khẽ:

- Năm trăm ngàn tiền phạt

Tôi gãi đầu mắt chợt lóa hàm răng

- Nếu không, mời anh tìm đường khác (?)

Bàn tay son nắm mớ tiền rất chặt

Thương những đồng tiền còn rin rít mồ hôi.

 

 Sợi xích vàng trên cổ em cứ lớn mãi không thôi

Sợi xích sắt neo con phà dần dần teo tóp lại

Phút nhàn rỗi ngồi chờ trong buồng lái

Tôi thấy con phà trôi dần vào long cung.

                        Phà Quán Hàu 1985

 

Chỗ đứng

Dẫu khác nhau một chỗ đứng trong đời

Chẳng có gì đâu, ví một lần gặp vận

Chuyến tốc hành kẻ ngồi và người đứng

Tới bến rồi cũng phải xuống như nhau.

 

Số phận cuộc đời chẳng ai giống ai đâu

Tiền và bạc chưa phải là tất cả

Danh và lợi là hành trang tạm bợ

Cho những ai có chí làm người

 

Ngày mai đây khi dừng ở cuối trời

Nếu còn chút thì giờ suy ngẫm lại

Ai có ước thêm một ngày ngắn ngủi

Sống trên đời được thực sự yêu thương. 

 

 

Mùa xuân đi chùa Hương 

  

Thuyền con len lỏi rời bến Đục

Dòng trần chợt thoát buổi mờ sương

Cánh én bồng bềnh trên khe Yến

Chở khách đa tình tới Hương Sơn.

 

Quanh co mấy dặm trời, non, nước

Núi Oản, núi Xôi, núi chập chùng

Trăm voi chầu hướng về cửa Phật

Vết đao trừ nghịch máu còn phun.

 

Hút mắt đường lên nghìn bậc đá

Mượn thanh gậy trúc đỡ chồn chân

Trong làn sương mảnh như khói tỏa

Thoảng chút hương canh lá sắng rừng.

 

Ai tạc đá thành hoa quỳnh trắng

Thành đôi rắn quấn giữa vòm hang

Thành nàng Tô Thị bồng con đứng

Mắt dõi tìm chồng khắp thế gian.

 

Có phải từ ngàn xưa cha ông

Vác búa lên đây tạc non Bồng

Kéo cả đời thường lên cõi Phật

Bây giờ con cháu ngẩn ngơ trông?

 

Hay bởi ngày xưa buổi hồng hoang

Nơi đây thượng đế ngự ngai vàng

Hang sâu động thẳm là cung điện

Còn đó đền Trình, suối Giải Oan...

 

Lạ thế! Non trời chênh vênh đá

Bàn chân già trẻ nhẹ nhàng không

Tóc trắng vờn mây, mắt xanh biếc lá

Lòng quê thơm thảo nén hương trầm.

 

Rẽ lối mùa xuân ta tới đây

Rừng mơ hoa trắng phủ thân gầy

Hình như có kẻ chờ... xuân chín

Quên cả nắng ngàn nhạt trời tây.

 

Bạn giục ra về, lòng ngẩn ngơ

Làng xa rặng trúc xõa tóc chờ

Đò em đang đợi xuôi bến Đục

Về với cõi trần, chắc lại mơ...

                Hà Tây, xuân 1993

  

Trái đất này

  đâu chỉ của hôm nay

  

Mấy họng súng hơi rình rập một cánh cò

Câu ca dao bị chặt đôi trên thước ngắm

Điệu cò lả giữa chừng tắt lặng

Đôi cánh thiên thần đổi bát xáo con.

 

Ngọn lửa già thiêu trụi cánh rừng non

Mùa xuân về màu xanh không trở lại

Đi giữa hôm nay chợt lòng tê tái

Sẽ có ngày huyền thoại một nhành sim.

 

Biển trong lành, sóng hát êm êm

Vô tư thế những hoàng hôn dịu tím

Hãy áp tai xuống bờ cát mịn

Nghe tiếng mìn dội cá tự lòng sâu

  

Nâng chén rượu đầy nhìn vào mắt nhau

Thấy vằn đỏ nhiều hơn ngày hôm trước

Gió nóng thổi xuyên hai mùa giáp hạt

Dòng sông hiền lũ lụt dữ dằn hơn.

Màu cây xanh lùi về phía đỉnh non

Màu đỏ đất loang dần ra biển biếc

Phố chật, người đông, khói xăng, khói thuốc

Nụ hôn mềm cũng đắng khét hơi men

 

Ai tìm chi nơi sao Hỏa sao Kim

Ai hoài cổ thương khủng long, ma mút

Hãy giữ lấy những gì ta có được

Trái đất này đâu chỉ của hôm nay!

 

 

 Những hạt ngọc 

                         Tặng K.

 

 Đêm nay mưa xuân rây hạt mịn

Muôn ngàn hạt trắng dát tóc em

Anh lo em lạnh tìm khăn tím

Choàng cả muôn ngàn hạt sao đêm.

 

Hạt mưa - ánh điện giăng - hạt ngọc

Trên nền khăn tím phủ tóc em

Có hai hạt gì trong đáy mắt

Lóng lánh ngập ngừng ngước nhìn lên.

                                      Vinh, 2/1979

 

 Hoàng hôn cô đơn 

                               Tặng K.

 

Em chợt đến như một tia nắng ấm

Ru hồn anh bằng vô số cung đàn

Rồi em đi - và mặt trời tắt nắng

Anh một mình ngơ ngác giữa hoàng hôn.

 

Phía biển xa một ngôi sao nhấp nháy

Cũng đơn côi, cũng ngơ ngác kiếm tìm

Trăng chẳng mọc trong lòng người hiu quạnh

Đêm vật vờ lạc lõng một cánh chim.

 

Như trong gió, làn môi em quanh quất

Như sao xa một ánh mắt cháy nồng

Đêm giang tay vỗ về thổn thức

Em đi rồi, có phải ánh sao băng?

                                Vinh 6-1979

 

  Trăng muộn

  

Khi mặt trăng trồi lên khỏi ao bèo

Những cành đa như vương đầy hoa tím

Chú Cuội ướt mái tóc đào ba chỏm

Mảnh đồng vàng một góc bị trâu xơi.

 

Bờ tre làng tí tách giọt sương rơi

Trong se lạnh thoảng nhẹ mùi hương cốm

Bờ đìa xa chú nhóc nào bì bõm

Buông lưới chùng chờ mấy ả rô ron.

 

Một mình giữa cao xanh cô đơn

Trăng ngơ ngác chợt gầy hơn một chút

Những hạt sương đầm đìa trên gương mặt

Vỡ xuống lòng em giọt muộn màng...

                                    10-1992 

 

 

  Bảy chú cò của tôi

 

Chẳng là sáu cũng không là tám

Bảy chú cò trắng muốt mây bông

Ngày tha thẩn đồng ao nhặt tép

Đêm quây quần bãi đước mom sông

 

Chẳng là sáu cũng không là tám

Bảy chú cò vẫn thành ca dao

Lời ca dịu ngọt đưa cánh võng

Ru miết hồn tôi tự thuở nào

 

Khi khoai lúa xanh hàng mướt lối

Bảy chú cò - bảy nốt nhạc xuân

Diều ai rắc sáo từ xa lắc

Khúc nhạc đồng quê vút trong ngần

  

Bảy chú cò - bảy nàng Bạch Tuyết

Bay từ trang cổ tích bay ra

Không! Từ xa nữa, khi Trời - Đất

Xích lại gần nhau để giao hòa

 

Tôi thắc thỏm mỗi hoàng hôn tới

Đứng trông về bãi đước mom sông

Một. Hai. Ba. Bốn. Năm. Sáu. Bảy

Những cánh mong manh phớt nắng hồng.

 

 

  Với bé gái

nhặt đá ở núi Hồng 

 

Ngón tay thon hình quản bút

Đá núi giòn sắc dao cau

Trang sách học trò vừa khép

Đã phau bụi đá trắng đầu 

 

 

Xóm núi

Vắt chéo trời xanh một dải cầu

Ngàn thông soi bóng sóng Ngàn Sâu

Tơ lòng ai thả chiều cô tịch

Dải yếm em phong buổi gội đầu

 

Thuyền ngược dòng trong hoàng hôn buông

Gió say chuối chín ngủ trên buồng

Quýt đỏ thắp đèn sau vòm tím

Trâu về gõ móng rộn đường thôn

 

Khói trắng làm mây trên bếp lá

Mấy em kẽo kẹt gánh chè tươi

Nụ cười giấu vội sau vành nón

"Anh ấy tìm ai? Anh ấy ơi!"

 

Tiếng cười lan mãi lên dốc vắng

Bụi cuốn chân em chẳng muốn rời

Hạt nắng cuối ngày em gánh nốt

Hoàng hôn xóm núi một mình tôi

                       Địa Lợi, chiều đông 

 

 

 Chim chiền chiện 

Kính tặng nhà thơ Trần Hữu Thung

 

Yêu bài thơ Thăm lúa

Tôi tìm về thăm ông

Đâu con chim chiền chiện

Hót ríu ran trên đồng

 

Ngọn lúa vẫn trổ bông

Vàng cam còn sây quả

Mà mái tóc thi nhân...

Thời gian trôi mau quá

 

“Sương treo đầu ngọn cỏ”

Còn bao ngày? Sương ơi!

Thì vần thơ quê kiểng

Cứ vút ngang lưng trời

Thi “Anh vẫn hành quân

Trời Điện Biên mây trắng”

Dép tuột quai bao lần

Nẻo đường xa lận đận

 

 

Ơi ngọn lèn Hai Vai

Gánh bao mùa trận mạc

Đầu cần chi tới trời

Bàn chân dầm trong đất

Xin mãi là tiếng hót

Con chiền chiện đồng quê

                 Diễn Châu, 8-1998 

 

Thắp hương đền Đế Bà 

 

Nỗi đau hơn cả Thúy Kiều

Oan so Thị Kính gấp nhiều lần hơn

Nghẽn lòng chuyện cũ  Độc Sơn

Càng thương phận liễu, càng hờn Chúa si

 

Vẫn còn đây Đấng Từ Bi

Sao người nỡ mặc nữ nhi một mình?

Ba lần nổi, bốn lần chìm

Chảo thừng, cối đá hận tình khôn nguôi

Duyên đâu oan nghiệt hỡi người

Nghìn năm sóng trắng xõa rồi lại khơi.

 

Khói hương có bén cõi trời

Mà trong gió sớm nghe lời nỉ non.

                    Đồ Sơn, tháng 10-1998 

 

 Về Khe Sanh

Tặng bộ đội sư đoàn 337 

 

Qua bản Chênh Vênh là đỉnh Sương Mù

Những túp nhà sàn chỉ cao bằng cây rạ

Hăm bảy năm hoà bình, ta lại về Hướng Hoá

Những em bé Vân Kiều xanh dớt, ngó đăm đăm

 

Dấu tích xưa còn vùi dưới cỏ tranh

(cỏ tranh Khe Sanh ngút đồi ngút suối)

Nghe quá khứ cha anh trong gió ngàn rong ruổi

Từ Đồng Tri, Cổ Nhối, Làng Vây...

 

Đừng hỏi các anh từ đâu về đây

Cứ trách em ơi - Vì sao anh về muộn?

Ơi ngọn Xê Ri rồng đen mây cuộn

Hãy chuyển mình. Sư đoàn đã về đây

 

Xứ Vân Kiều (xứ của Cầu Mây)

Rừng núi đẹp như mơ như mộng

Thần ABôn chẳng cho người no ấm

Lui cui cái oi, cái giỏ, cái gùi

rìu chặt cây

gậy chọc lỗ

tay tuốt lúa - xa xót bàn tay

Thương các Kan* răng cà cùn như hạt ngô trái vụ

Thương các Ku* bụng gầy ngực nở

Ngày hội ăn mừng lúa mới chẳng đủ no

"Người Pa Kô - con cháu Bác Hồ"

"Người Vân Kiều tấm lòng trong trắng..."

Sao nỡ để núi rừng im lặng?

Đồng bào ơi! Sư đoàn đã về đây!

 

Những binh nhì chưa tròn tuổi đôi mươi

Những đại tá tóc hai màu mưa nắng

Lóng ngóng trồng cây; đạp mòn lối vắng

Tập nhảy phòn đêm lửa trại đun, ven

Cơn sốt rừng thôi thâm tím môi em

Đường lên bản nối núi cao đồi thấp

Lời thề nguyền xôi chấm cùng cu súp

Trai gái làng những đám cưới dày hơn

Chim sẽ về trong vườn chuối ủ hương

Mặt trời chín trong rẫy xoài rẫy mít

Đêm Tà Rùng tiếng khèn lan Sen, Bụt

Sao trên vai người lính

Sao trong mắt trẻ thơ...

 

Qua bản Chênh Vênh là đỉnh Sương Mù

Qua đỉnh Sương Mù: Mùa xuân làng bản

Ta găm mãi nơi đây ánh sáng

Trên vàng sao truyền thống sư đoàn. 

                                  Quảng Trị, 2002

  *Kan, Ku: cô gái, chàng trai (tiếng Vân Kiều)

 

 

Em bỏ bùa tôi

                Tặng Vi Dung

 

Cô gái Thái ơi

Em bỏ bùa tôi

bằng ngây ngô con trẻ

bằng nụ cười đắm say

đôi mắt buồn dịu thế

Em bỏ bùa tôi

bằng khói hương làm từ cọng lùng

bằng những địa danh:

thác Khó

thác Nhia (rơi từ dốc đứng)

thác Đũa - nơi dòng sông đổ vào miệng đá

đầu ngựa dựng

Con sông Hiếu tắm, ủ tuổi thơ em.

 

Anh nhìn bàn tay em mà chẳng thể nào tin

Bàn tay đã phát rẫy, làm nương, chặt lùng, đẵn gỗ

Bàn tay đã đến bãi vàng đào nghìn miệng hố

Làm thuê ở Châu Bình nơi đá đỏ - vận đen...

 

Ơi bàn tay búp măng xanh như nõn cành giao

Mà hút rừng sâu đào củ măng đem về chợ Vinh đổi vải

Tin sao được khi ngồi trước em

dịu dàng cô gái Thái

 

 Em bỏ bùa tôi

bằng cổ tích đời em

Nước mắt đầy ngang sông Hiếu

Nỗi buồn ủ trăm ché rượu

Men cuộc đời chẳng dâng hương mà đắng chát đầu môi

Búp măng rừng cơn lũ đẩy về xuôi

thành của lạ trong những quầy đặc sản

Những búp măng chẳng thể là lá ngón

 

Em bỏ bùa tôi

Tôi chẳng sợ ăn nhầm ngải lú

Lạy trời!

Đừng bắt tôi làm con ma dữ

ám vào đời em. 

                       19-5-1999

 

 

  Thời gian

Đón mùa xuân vào ngõ trước

Tuổi xuân đã luồn cửa sau

Nghe trong mầm non vừa nhú

Tóc xanh mấy sợi chuyển màu. 

 

 

  Gió Đông Hà

 

Gió từ cửa bếp Nam Tào

Trượt qua rốn núi, đổ vào Triệu Phong

Nóng nung cạn kiệt Ba Lòng

Mái chèo cuối sáng đã cong đầu chiều

Gió chi gió chẳng biết điều

Giật lơi khuy áo, thổi xiêu dáng gầy

Lồng như ngựa vía từng bầy

Đồng hoang cuốn tốc ráng mây chín tầng


Xứ này Lão Quái Tây Phong

Một năm sáu tháng tuần phòng nơi đây.

Đông Hà như thiếu phụ say

Xõa nghiêng bờ tóc tre gầy mé sông

Rượu khê. Hơi thở thêm nồng

Đôi con thuyền úp phập phồng giấc trưa. 

 

Gửi người ở Xuân Song 

                         Tặng Đan Linh

 

Chưa kịp nhào ra mép sóng

Cát vàng đã ríu bàn chân

Mặt người, mặt hoa rạng rỡ

Diệu kỳ là đêm Xuân Song

 

Trăng chao nửa vành sương trắng

Tóc thề một mái nghiêng nghiêng

Biển dào lên từ lồng ngực

Phía tôi? Hay từ phía em?

 

Người về, lòng không về nữa

Biết từ đây lại khổ rồi

Biển đó. Và em ở đó

Lang thang làm gì? Tôi ơi!

                 Tháng 3-1996  

 

 Ở Đồ Sơn 

  

Thu về

biển lặng

Đồ Sơn

Một mình với sóng buồn hơn một mình

Cứ thương con sóng đa tình

Bạc đầu vẫn vớt lân tinh trêu bờ

Núi đêm như gã trai khờ

Gò lưng ôm cả vu vơ biển trời

Trăm ngàn những kẻ mồ côi

Cô đơn hóa đá đứng ngồi bãi xa

Gió hoang say khúc tình già

Nghêu ngao như thể biển là của riêng

 

Trăng hờ dõi chếch bến Nghiêng

Để ai phô hết vô duyên một mình 

                         12/11/1999

 

Ngàn năm Hoa Đô 

 

Ngất ngư núi tựa núi

Lớp lớp đá chồng mây

Điệp điệp như rồng cuộn

ảo mờ sương khói bay

 

Dám ví cùng ngọc bích

Dám sánh cùng Thiên Thai

Những Kỳ Lân, Dục Thúy

Từ "Vũ trụ di lai"*

 

Sông không buồn ra bể

Chim nấn ná về trời

Hoàng hôn đi không dứt

Cố đô chiều khơi vơi

 

Chẳng phải Đài Phong Thần

Mà quần anh hội tụ

Nào Vua Đinh, Vua Lê

Nào Vạn Sư, Lý Tổ...

 

 Từ cờ lau mây trắng

Dựng đất Việt ngàn năm

Một Hoa Đô hoang phế

Để ngàn năm Thăng Long

 

Người đàn bà hai chồng

Hai đời làm hoàng hậu

Dương Vân Nga - nàng ơi!

U? Minh? Ai hiểu thấu

Ai sánh nổi cùng Người

Dẫu Từ Hi, Võ Hậu!

 

Mỗi bước về tiên tổ

Đá cũng ấm tình người

Kìa những bông gạo đỏ

Ngỡ máu tiền nhân sôi

  Hoa Lư 4-4-2000

 

 

Đỏng đảnh giêng hai 

 

Thong thả kéo cày trâu đủng đỉnh nhá cỏ non

Đất uể oải phơi lườn cong thiếu phụ

Lúa sau rét đỏng đảnh đòi sinh nở

Yếm tơ non hấp hé cuối chân đòng

 

Bờ sông cong vàng rỡ cải khoe bông

Em giặt áo nụ cười lồng sóng biếc

Môi hạt dưa chưa phai hương vị tết

Đã ríu ran khúc nhạc mùa màng

 

Ai vội gì? Ai hỡi! Buổi xuân sang

Mây ngái ngủ cũng mơ màng trải bộ

Ta đủng đỉnh nhấm niềm vui vô cớ

Mà bâng khuâng hạt sương vỡ môi người. 

 

 

Xin một lần ngất ngây 

       Tặng Nhà thơ Trịnh Anh Đạt

 

Tình Đồ Sơn đang trẻ

Sóng Đồ Sơn đã già

Những mái đầu bạc phếch

Đổ về từ bao la.

 

Ao chuôm thừa nhạt nhẽo

Biển cả dư mặn mòi

Người một đời trận mạc

Chọn phía đầy? Phía vơi?

 

Chạm ly nào đồng đội

Hâm lại thời trẻ trai

Ngoái dặm ngàn sông bể

Biết bao nhiêu rộng dài.

Chạm ly nào đồng đội

Sóng già mà còn say

Ta - trời cho gặp bạn

Xin một lần ngất ngây !

         Tháng 11-1999 

 

Một cánh xuân 

Tỉnh dậy mà bay ơi con bướm

Nằm mãi trên bàn ta làm gì

Giấy tờ bút sách vương bề bộn

Dở dang thơ phú phỏng ích chi

 

Thiêm thiếp đôi râu phờ trên mép

Cánh xõa long lanh màu phấn hoa

Chẳng biết vô tình hay hữu ý

Bướm ngự lên bàn thơ của ta

Bài thơ viết dở chưa vào kết

Ba chấm lững lờ đợi chờ ai

(Chút tình định gửi qua báo tết

Tặng bạn tri âm chốt ải ngoài)

 

Đêm qua bí vận... đèn quên tắt

Cửa sổ không cài nghe sóng xao

Chắc mày khó ngủ đi tìm bạn

Liếc thấy hương thơ mới lén vào

 

Bướm ơi tỉnh giấc. Kìa trời sáng

Vườn xa đang tỏa những cúc, hồng

Nhanh nhanh kẻo có ai trông thấy

Vẫy mạnh lên nào! Một cánh xuân.

                 Đồ Sơn, xuân 2000

 

 

Chiều tím 

 

Đường em về hoàng hôn buông vội

Thu se dần. Từng sợi khói sương lan

Cánh áo mỏng bay ngược chiều gió biển

Tím tái bờ môi ríu ran

 

Anh hút mãi cuối tầm nắng lợt

Tóc mai nghiêng không che nổi mắt buồn

Đừng ngoái nữa kẻo chiều về muộn mất

Hai nẻo đường chung màu tím cô đơn 

                                  Đông 1998

 

 

  Hầu chuyện 

  Uy Viễn Tướng công

 

 - Ông về ngồi giữa tư gia

Mấy trăm năm chẳng chịu già? Thưa ông!

Cháu con thơm thảo quây quần

Mà đuôi mắt... bụi phong trần còn vương

Một đời tay bút, chuôi gươm

Chẳng nguôi thèm chút phấn hương ảo mờ?

 

Vuốt ria, Uy Viễn cười khà:

- Thợ trời khéo quá, tuổi già - tình chưa

Dẫu thành người của mai xưa

Rượu nhà đang sẵn, rượu mua chẳng màng

Mày râu đếch ngán phong trần

Chú mày xấu máu đừng mần của chua

 

Thưa: - Đời sớm nắng chiều mưa

Chợ trời thật giả, được thua đã nhiều

Thế gian mồm miệng trăm chiều

Mo cau chợ tỉnh bao nhiêu thì vừa? 

 

- Nhắc chi cái thuở ngây thơ

Mo che miệng thế, ngẫm giờ mới hay

Kín lúc tỉnh - hở khi say

Bấc chì: gang tấc, mỏng dày: tóc tơ...

 

- Lên yên đoạt kiếm tróc cờ

Vi quan - mở nước đắp bờ yên dân

Vui buồn trỗi máu thi nhân

Gom lời quê kiểng mà ngân với đời

Xin hỏi nhỏ Tướng công ơi

Trước linh điện phải gọi Người bằng chi?

 

Trầm ngâm Nguyễn chẳng nói gì

Trồng lên Hồng Lĩnh xanh rì ngàn thông. 

                    Tiên Điền 1996

Giá có thể

 

Những ngọn đèn lùi dần về thành phố

Như tuổi xuân lùi mãi cuối xa xăm

Gió đông bắc rơi ngoài cửa kính

Vẫn len nhẹ trong lòng

 

Cô đơn ơi! Cứ bám cùng ta mãi

Chớm bạc rồi mái tóc lãng du

Dẫu phía trước đưa ta về cõi thực

Ánh đèn pha chưa xuyên nổi sương mù

 

Giá có thể nốt cuộc đời còn lại

 

Ghép nụ hôn ngày ấy thành thơ

Giá có thể lên tận cùng xa ngái

Tìm thấy em xuyên tuổi tác đợi chờ 

          Đêm Hà Nội - Vinh 12-1997 

 

Ngày nay

 

Nắng không còn dịu như xưa

Hạt sương đã nặng, hạt mưa đã dày

Bàn tay lạnh với bàn tay

Hững hờ cả cái nhún vai... cũng hờ

Dòng sông vẫn cứ đôi bờ

Nhưng mà bến đục đã ngờ dòng trong

Mẹ tôi bán mặt cho đồng

Còng lưng đổi chút son hồng môi em.

 

 Gửi Tiền Giang

 

Nước sông Tiền ngấm vào từng thớ đất

Ở nơi nào cũng rạo rực phù sa

Người Mỹ Tho lần đầu tôi gặp